Schiedammer parkmoord

Nienke Kleiss2000: De Schiedammer Parkmoord, moord op Nienke Kleiss. Nieuwe extra gevoelige DNA-analysemethode.

Nienke werd vermoord in het Beatrixpark in Schiedam-Noord; vriendje Maikel overleefde de tragedie ternauwernood. Hij kon een goed signalement geven van de dader. Er volgde een omvangrijk tactisch en technisch onderzoek. Het DNA-0nderzoek zou uitgroeien tot het omvangrijkste en innovatiefste forensische DNA-onderzoek dat tot dat moment ooit in Nederland was uitgevoerd. Er waren veel DNA-sporen, maar ze blijken in eerste instantie allemaal van Nienke en Maikel afkomstig. Voor het eerst werd de nieuwe LCN DNA-analysemethode in deze omvang gebruikt (eerder dat jaar op kleine schaal bij moordzaak Maartje Pieck). Het verschil met de standaardmethode zit hem in het aantal kopieerstappen van de hypervariabele gebieden, waardoor de gevoeligheid van de analyse toeneemt; standaard zijn er 28 tot 30 kopieercycli, door dat bijvoorbeeld te verhogen naar 34 kunnen meer kopieën van de te onderzoeken hypervariabele gebieden worden verkregen. Minimale sporen zijn daardoor beter te onderzoeken. Bemonsteringen werden opnieuw onderzocht en wat bleek: er werd DNA geconstateerd dat niet thuis kon worden gebracht, op de bemonstering van de wreef van de linkerlaars van Nienke en op de bemonstering van het nagelvuil van haar linkerhand. Ze kwamen overeen, waren dus van één en dezelfde persoon.

Er zijn meerdere verdachten maar uiteindelijk focust men zich alleen nog maar op getuige Kees B, de man die 112 belde toen Maikel naakt de bosjes uitliep. Kees B. had pedofiele neigingen en bekende onder druk; maar hij leek in de verste verte niet op het signalement van Maikel en zijn DNA komt niet overeen met dat van de sporen op de plaats delict. Ook was exact bekend wanneer hij het pand van zijn werkgever had verlaten en wanneer hij 112 belde; de tijd ertussen leek te kort voor het zware vergrijp. Desalniettemin werd Kees B. op 29 mei 2001 veroordeeld tot een celstraf van 18 jaar en tbs met dwangverpleging. Die straf bleef staan na hoger beroep. Het NFI twijfelt sterk aan Kees’ betrokkenheid, net als andere deskundigen en vertegenwoordigers van de media. Er is ook kritiek op het NFI; relevante informatie zou zijn weggelaten uit het onderzoeksrapport en op de terechtzitting had men verzuimd de bijeenkomsten met het Openbaar Ministerie te melden, waarin het NFI haar twijfels had geuit over de veroordeling. Er waren goede argumenten waarmee de kritiek gepareerd kon worden, maar het NFI kwam wel met nieuwe afspraken en gedragscodes – anno nu zou dit niet meer kunnen gebeuren. Vooral een uitzending van Netwerk leidde tot een politieke rel. Het onderzoek naar de Schiedammer Parkmoord zou later uitgebreid worden geëvalueerd door een onderzoekscommissie, resulterend in het rapport-Posthumus. De NFI werd wetenschappelijk in het gelijk gesteld – maar leerde lessen.

Kees B. bleef vastzitten, tot er in de zomer van 2004 iets totaal onverwachts gebeurde. Ene Wik H. werd aangehouden voor een overval; enkele dagen hierna bekende hij de moord op Nienke Kleiss. Hij beschikte over daderkennis en leek op het signalement van Maikel. En belangrijk: na aanvullend DNA-onderzoek bleek er een match te zijn met de minimale DNA-sporen op de plaats delict. Op 10 december 2004 werd Kees B. voorlopig op vrije voeten gesteld. Uiteindelijk duurde het tot 22 november 2005 tot Wik H. door het hof schuldig werd bevonden. Hij kreeg 18 jaar cel en tbs met dwangverpleging.

LCN DNA-analyse
Minimale biologische sporen zijn biologische sporen die zeer weinig DNA bevatten. Meestal resulteren ze in onvolledigde DNA-profielen; onvoldoende informatief voor vergelijkend DNA-onderzoek. Afhankelijk van het onderzoeksresultaat beoordeelt de DNA-deskundige of een aanvullende LCN DNA-analyse zou kunnen resulteren in een informatiever DNA-profiel. Met deze analysemethode kunnen DNA-kenmerken zichtbaar worden gemaakt die niet of nauwelijks zichtbaar waren in de DNA-profielen van het standaard DNA-onderzoek. Grote nadeel van de extra kopieercycli: de kans op complicerende neveneffecten (er zijn er vier) is groter dan bij de standaard DNA-analyse. Dat komt voornamelijk door deels onvoorspelbare biochemische reacties. Deze maken het verkregen resultaat minder betrouwbaar.

Commissie Evaluatie Afgesloten Strafzaken
Consternatie rond de Schiedammer Parkmoord was aanleiding tot de instelling van de Commissie Evaluatie Afgesloten Strafzaken (CEAS), ook wel de commissie Posthumus-II genoemd. Is een veroordeling discutabel? Dan volgt een diepgaand aanvullend onderzoek. Bekende zaken waar dit heeft geleid tot uiteindelijke vrijspraak, zijn die van Lucia de Berk en Ina Post. Daarnaast heeft de zaak in Schiedam aanleiding gegeven tot een hervorming van de wettelijke regeling va het buitengewone rechtsmiddel van herziening.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s